W pierwszym odcinku podcastu Dziennika Bałtyckiego „W kontekście nauki”, powstałym we współpracy z filią Polsko-Japońskiej Akademii Technik Komputerowych w Gdańsku, poruszono szerokie spektrum zagadnień związanych z AI w fotografii. Rozmowa koncentruje się na rozróżnieniu między użyciem narzędzi AI do obróbki istniejących zdjęć a całkowitym generowaniem obrazów na podstawie komend. Omówiono konsekwencje tych praktyk dla autorów, jurorów konkursów fotograficznych oraz dla młodych twórców. Gościem programu jest dr Leszek Żurek, wykładowca fotografii i psychofizjologii widzenia w gdańskiej filii PJATK.
Jakie tematy techniczne i prawne zostały poruszone?
Rozmowa dotyczyła zarówno możliwości technologicznych, jak i kwestii praw majątkowych i autorskich dotyczących zdjęć stworzonych częściowo lub całkowicie przy pomocy AI. Dyskutowano o różnicach między retuszem wspomaganym przez algorytmy a obrazami wygenerowanymi od podstaw przez modele. Wątek praktyczny obejmował obserwacje dotyczące sposobu, w jaki młodzi twórcy korzystają z narzędzi sztucznej inteligencji i jakie to niesie wyzwania dla tradycyjnych praktyk fotograficznych.
Jakie prowokacje i przykłady konkursowe omówiono?
W audycji przedstawiono przypadki, w których obrazy wygenerowane przez sztuczną inteligencję zdobyły nagrody w prestiżowych konkursach fotograficznych, nie ujawniając jurorom swojego pochodzenia. Omówiono też odwrotny przypadek, gdy zdjęcie wykonane przez fotografa zwyciężyło w konkursie zarezerwowanym dla obrazów generowanych przez AI. Dyskusja podkreśla, że granice między fotografią wykonaną przez człowieka a obrazem stworzonym przez algorytm bywają trudne do jednoznacznego określenia.
Kto jest dr Leszek Żurek i jakie ma doświadczenie?
Dr Leszek Żurek ukończył Akademię Sztuk Pięknych w Gdańsku i Akademię Sztuk Pięknych w Poznaniu w dziedzinie fotografii. Posiada stopień doktora sztuki i wykłada fotografię oraz psychofizjologię widzenia na Polsko-Japońskiej Akademii Technik Komputerowych, filia w Gdańsku. Jest autorem pięciu publikacji albumowych: „Paradissus Marie”, „Kościół Mariacki w Żukowie”, „Lutry - dokument wyobrażony”, „Rzeczy” i „Detal. Gdynia”. Współpracuje ze środowiskiem muzealnym Trójmiasta, w szczególności z Muzeum Miasta Gdyni, a także przygotowywał zdjęcia dokumentalne dla Muzeum Emigracji w Gdyni.
W rozmowie podkreślono, że wejście technologii do praktyk fotograficznych zmusza do przewartościowania kryteriów oceny i dyskusji o autorstwie. To pierwszy odcinek cyklu „W kontekście nauki”, realizowanego przez Dziennik Bałtycki i Polsko-Japońską Akademię Technik Komputerowych w Gdańsku.
